Ali Bozkurt

Eğitimci- Yazar

İyilik Hakkında

A
a
 
 
İyilik Nedir?
Genel anlamda iyilik: Karşılık beklemeden yardım etmek, bağışlamak ve yaptığı işi güzel yapmak demektir.
Dini anlamda iyilik: Yaptığı işleri ve ibadetleri Allah’a derin bir bağlılık içinde ve ihlasla yapmaktır. Bunun ölçüsü de Cibril hadisinde bildirildiği gibi şöyledir:
"İhsan, Allah'ı görür gibi ibadet etmendir; çünkü sen O'nu görmesen de O seni görmektedir."[1]
Dini anlamda iyi bir kişi olmanın yolu ise Kur’an’da şöyle haber verilmektedir:
"… İyi kimse kötülükten sakınan kimsedir. ..."[2]
Allah, asıl iyiliğin neler olduğunu şu ayette saymaktadır:
"İyilik, yüzlerinizi doğu ve batı taraflarına çevirmeniz(den ibaret) değildir. Asıl iyilik, Allah’a, ahiret gününe, meleklere, kitap ve peygamberlere iman edenlerin; mala olan sevgilerine rağmen, onu yakınlara, yetimlere, yoksullara, yolda kalmışa, (ihtiyacından dolayı) isteyene ve (özgürlükleri için) kölelere verenlerin; namazı dosdoğru kılan, zekâtı veren, antlaşma yaptıklarında sözlerini yerine getirenlerin ve zorda, hastalıkta ve savaşın kızıştığı zamanlarda (direnip) sabredenlerin tutum ve davranışlarıdır. İşte bunlar, doğru olanlardır. İşte bunlar, Allah’a karşı gelmekten sakınanların ta kendileridir."[3]
Bu ayette iyilik olarak sayılan hususlar şunlardır:
1-İnanılması gereken hususlara inanıp Mü’min olduktan sonra, mala olan sevgisine rağmen, onu ihtiyaç sahiplerine dağıtmak.
2-Namazı dosdoğru kılmak.
3-Zekât vermek.
4-Antlaşma yapıldığında sözlerini yerine getirmek.
5-Zorda, hastalıkta ve savaş kızıştığında sabretmek.
Güzel davranışların neler olduğunu şu ayetten öğreniyoruz:
"O takvâ sahipleri ki, bollukta da darlıkta da Allah için harcarlar; öfkelerini yutarlar ve insanları affederler. Allah da güzel davranışta bulunanları sever."[4]
Bu ayette sıralanan güzel davranışlar şunlardır:
1-Her halinde takva sahibi olmak.
2-Zenginken Allah için infak etmek.
3-Fakirken de imkânları dahilinde Allah için İnfak etmek.
4-Sinirlendiğinde öfkesini yutmak.
Allah, bu dört özelliği taşıyanları sever. Allah’ın sevgili kulu olmak isteyen bu dört özelliğe sahip olmaya çalışmalıdır.
"İyilik yaparak kendisini Allah'a teslim edip, hakka yönelen İbrahim'in dinine uyandan, din bakımından daha iyi kim olabilir? Allah İbrahim'i dost edinmişti."[5]
Bu ayetten şunları anlıyoruz:
1-Kendini Allah’a teslim etmek, insanın kendine yapabileceği en büyük iyiliktir.
2-Allah’a teslim olup hakka yönelerek İbrahim (a.s.)’in tevhit inancına uyan, dinini güzelleştirmiş olur.
3-Hz. İbrahim, dinini güzelleştirdiği için, Allah onu dost edinmişti.
4-Dinini güzelleştiren, Allah’ın dostluğuna mazhar olur.
Allah İyilik Edenleri Sever:
"(Mallarınızı) Allah yolunda harcayın. Kendi kendinizi tehlikeye atmayın. İyilik edin. Şüphesiz Allah iyilik edenleri sever."[6]
Mü’minler, genel anlamda kendilerini Allah’a yaklaştıracak her iş için, özelde ise kendilerini düşmana karşı korumak için, mallarını harcamakta cimri davranmamalıdırlar. Ülke savunması konusundaki harcamalarda cimrilik yapanlar, kendilerini tehlikeye atmış olurlar. İyilik edin, bütün işlerinizi güzel yapın. İyilik yapmanın karşılığı, Allah’ın sevgisine nail olmaktır. Allah, sevdiği kullarını mükâfatlandırır.
"Allah da onlara dünya nimetini ve (daha da önemlisi,) ahiret sevabının güzelliğini verdi. Allah, iyi davrananları sever."[7]
Allah, kendi yolunda sabredip zorluklara göğüs gererek iyi davranan kullarını hem dünya hem de ahiret nimetleriyle mükâfatlandırır; çünkü Allah, iyi davrananları sever.
Allah İyilik Yapanlarla Beraberdir:
"Allah şüphesiz sakınanlarla ve iyilik yapanlarla beraberdir."[8]
Allah, halka güzel muamele ederek onların ezalarına tahammül gösteren ve iyi olmaları için gayret edip yardımcı olan kimselerle keremi, rahmeti ve inayeti itibarıyla beraber olur.[9]  
"Sözlerini bozmaları sebebiyle onları lânetledik ve kalplerini katılaştırdık. Onlar kelimelerin yerlerini değiştirirler (kitaplarını tahrif ederler). Kendilerine öğretilen ahkâmın (Tevrat'ın) önemli bir bölümünü de unuttular. İçlerinden pek azı hariç, onlardan daima bir hainlik görürsün. Yine de sen onları affet ve aldırış etme. Şüphesiz Allah iyilik edenleri sever."[10]
Bu ayette, Yahudilerin geçmişte Allah’ın sözlerini değiştirmek gibi, lanetlik bir takım yanlış işler yaptıkları gibi, Hz. Muhammed (s.a.v.)’e karşı da hainlik yaptıkları haber verilmekte, yine de af yolunun tercih edilmesi öğütlenerek Allah’ın iyilik edenleri sevdiği müjdelenmektedir. 
Allah, İyilik Yapmayı Emretmektedir:
"Muhakkak ki Allah, adaleti, iyiliği, akrabaya yardım etmeyi emreder, çirkin işleri, fenalık ve azgınlığı da yasaklar. O, düşünüp tutasınız diye size öğüt veriyor."[11]
Allah, bu ayette iyiliği net olarak emretmektedir.
Allah’ın bu ayet ile yapılmasını emrettiği üç şey:
1-Adalet: Kimseye zulüm ve eziyet etmeyip herkese hakkını vermek, sorunları doğru kararlarla hükme bağlamak ve dengeli davranmak.
2-İhsan: Yapılması gereken iş ve ibadetleri en güzel şekilde ve ihlas ile yapmak.
3-Akrabaya Yardım: Akrabaya yardım etmek, önemine binaen burada özel olarak vurgulanmıştır.
Allah’ın bu ayet ile yapılmamasını emrettiği üç şey:
1-Çirkin İşler (Fahşa): Hayasızlık, çirkin sözler ve çirkin davranışlar. Edebe aykırı olan her şey.
2-Fenalık (Münker): Toplum tarafından kabul edilmeyen, yanlış bulunan söz ve davranışlar.
3-Azgınlık (Bağy): Zorbalık, zulüm ve haksızlık.
Şunları unutmayalım:
İnsanın kendine yapabileceği en büyük iyilik iman etmek, en büyük kötülük ise inkâr etmektir.
İman edip Allah’ın emir ve yasaklarına uyarak iyi hal üzere olmalıyız.
Allah, iyilik edenleri sevdiğini ve onlarla beraber olduğunu haber vermektedir. Kim Allah tarafından sevilmeyi ve Allah’ın kendisiyle beraber olmasını istemez?
Allah’ın emrini tutup iyilik yapalım.
Anamıza babamıza, diğer yakınlarımıza ve kademe kademe ilişkimiz olan herkese gücümüz dahilinde iyilik yapalım.
İyiliğe ermek için cömert davranıp, sevdiklerimizden harcayalım.
Yaptığımız iyilikleri başa kakmayalım.
Kötülüğü, iyilikle savmaya çalışalım.
Allah’ın rahmetine nail olmak için iyilik yapalım.
Allah, hepimizi iyilik yapan ve iyiliklerinin karşılığını ahirette gören kullarından eylesin.
 
 
 
 
 
[1] Buhari, İman-1
[2] 2/Bakara-189
[3] 2/Bakara-177
[4] 3/Al-i İmran-134
[5] 4/Nisa-125
[6] 2/Bakara-195
[7] 3/Al-i İmran-148
[8] 16/Nahl-128
[9] Kur’an’ı Kerim’in Türkçe Meali Alisi ve Tefsiri, Ömer Nasuhi Bilmen, C:4, S: 1843
[10] 5/Maide-13
[11] 16/Nahl-90
1000
icon

Henüz yorum yapılmadı,
İlk Yorum yapan siz olun...

hava durumu HAVA DURUMU
anket ANKET

Çelikhan'ın en önemli sorunu nedir?

duyurular DUYURULAR
arşiv HABER ARŞİVİ